İnsülinoma Nedir?

Öncelikle insülin, pankreas organının beta hücrelerinden üretilen ayrıca vücut için önemli olan glukoz dengesini sağlayan önemli bir peptit hormondur.

Pankreasta bulunan beta hücreleri kan şekeri düzenlemesi için insülin salgılar. Beta hücreleri çok geliştiğinde ve küçük bir kitle haline geldiğinde İnsülinoma meydana gelir. Yani insülinoma, pankreas beta hücrelerinden köken alan nadir görülen bir endokrin tümördür ve organik hiperinsülinemik hipogliseminin en sık nedenidir. Çoğunlukla küçük, soliter, intrapankreatik ve benign bir tümördür. Fakat kedi ve köpeklerde vakaların büyük çoğunluğu kötü huyludur.

Hayvanlarda insülinoma’nın 3 evresi mevcuttur. Bu evreler tümörün nasıl yayıldığını bağlı olarak kategori haline getirilmiştir. Bunlar:

Evre 1 : Kitlenin yani kanserin pankreasta sınırlı olduğu evredir.

Evre 2 : Kitleden metastaz gelişmiştir ve kanser yerel lenf düğümlerine yayılmıştır.

Evre 3 : Kanser daha çok karaciğer olmak üzere uzak mesafelere yayılmıştır.

Maalesef kedi ve köpeklerde vakanın tanısı konulduğunda genelde kanser 2. evrede bulunmaktadır.

Klinik Semptomlar

Kedi ve köpeklere İnsülinoma’nın erken evrelerinde klinik belirti yakalamak oldukça zordur.

Çoğunlukla klinik semptomlar kronik hipoglisemi sonucu ortaya çıkmaktadır.

Semptomlar daha çok zayıflama, nöbetler, bilinç kaybı, dengesizlik, seğirme veya titremeler ve azalmış zihinsel farkındalıktır. Fakat kanserin 2. ve 3. evrelerinde olabileceği buna bağlı olarak yayılış gösterdiği bölgelere özel semptomlar verebileceği unutulmamalıdır.

Bu semptomların sebebi ciddi derecede düşmüş kan şeker düzeyidir. Bu durum beyni etkiler ve ciddi nörolojik bozukluklara sebep olabilir.

Kedi ve Köpeklerde Tanı

Kan testlerinde görülen düşük kan glikoz seviyeleri olan hastalarda altta yatan sebep genellikle İnsülinoma değildir. Benzer klinik semptomlara sebep olan diğer nedenler:

• Diabetes mellitus

• Ksilitol (yapay tatlandırıcı) yutulması

• Pankreatit

• Addison hastalığı (hipoadrenokortisizm)

• Portosistemik şant (hepatik ensefalopatiye)

Sadece kan glikoz seviyesi ölçmek yukarıdaki hastalıklar için ayırıcı tanı olmayacağından ek olarak istenilen testler şunlardır;

Rutin kan panelleri (hemogram ve biyokimya), idrar testleri, röntgen, ultrason veya BT taramaları gibi tanısal görüntüleme, nörolojik testlerdir.

İnsülinoma Tanısı Konulan Kedi ve Köpeklerde Tedavi ve Yönetim 

İnsülinoma’lı kedi ve köpeklerde tedavi seçenekleri:

Hipogliseminin acil stabilizasyonu tedavide oldukça önemlidir.

İnsülin üretimini baskılayan ilaçlar.

Kan şekeri seviyelerini yükselten ilaçlar.

Tümörü çıkarmak için yapılan operatif tedavi.

Palyatif bakım (Hayatı boyunca ciddi hastalıklarla yaşamak durumunda olan bireylere hastalıklarıyla baş etmelerini kolaylaştırmak amacıyla sunulan tıbbi bakım türüdür.)

Kemoterapi ve radyoterapi.

Operatif tedavi, insülinomalı hayvanlar için tercih edilen bir tedavidir. Tümörün çıkarılması, klinik semptomlardan kurtulma ve en iyi sağaltım süresini sağlama şansını en üst düzeye çıkarır. Ancak, tüm tümörler cerrahi olarak çıkarılamaz. 

“Dr. Jo Myers, “İnsülinomlar küçüktür ve tanımlanması zor olabilir ve pankreas dokusu çok kırılgandır ve ameliyat sırasında müdahalelere iyi yanıt vermez.” diye açıklıyor”.

Ancak operatif tedavi mümkün değil ise semptomların azaltılması için tıbbi tedavi yararlı olur ve palyatif bakım sağaltım için önerilmektedir.

İnsülinomada prognoz tamamen hastalığın hangi evrede olduğuna, hastanın yaşına, kilosuna ve egzersiz geçmişine bağlıdır.

Bu blog yazısı Doç. Dr. Lora Koenhemsi tarafından doğrulanmıştır.

KAYNAKLAR 

Ademoglu, E., Candan, Z., & Tekçe, H. (2017). Diagnosis and Treatment of Insulinoma: an up-to-date Overview. Abant Med J, 6, 32-37. Son erişim tarihi 27.12.2024

Buishand, F. O. (2022). Current trends in diagnosis, treatment and prognosis of canine insulinoma. Veterinary Sciences, 9(10), 540. Son erişim tarihi 27.12.2024

Özçelik, A. T., Torun, A., Yılmaz, S., & İnan, M. (2018). İnsan İnsülin Hormonu Öncülerinin Pichia pastoris AOX1 Promotoru Altında Klonlanması, Ekspresyonu ve Biyoreaktörde Üretimi. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 22(3), 1190-1196 Son erişim tarihi 27.12.2024