SİSTİT NEDİR? İDİOPATİK SİSTİT’İN FARKI NEDİR?

Sistit terimi genel olarak idrar kesesindeki iltihaplanmayı ifade eder diyebiliriz. Kedilerimizdeki tüm idrar yolu hastalıklarını genellikle FLUTD “kedi alt idrar yolu hastalığı” olarak isimlendiririz çünkü bu hastalıkları birbirinden ayırt etmek oldukça zordur. Ve elimizdeki tüm nedenleri yaptığımız testlerle ve muayenelerle elediğimizde bu duruma bloğumuzun konusu olan kedi idiyopatik sistiti (FIC) deriz.

 FIC, yalnızca kedinin mesanesini değil, davranışları ve deri- gastrointestinal sistem dahil diğer organların fonksiyonlarını da etkileyen fazla sayıda karmaşık ve değişken sinirsel, endokrin ve bağışıklık sistemi anormalliğinden kaynaklanır.

DIŞLAMA YÖNTEMİ DEDİĞİMİZ ŞEY NE? TANIYI NASIL KOYUYORUZ?

  İdiyopatik sistit için başlıca belirtilerimize disüri, strangüri, hematüri, pollaküri ve periüri‘yi örnek verebiliriz. Bu belirtileri alt idrar yolu hastalıklarına da kolaylıkla söyleyebildiğimiz için hastalığımızın tanısında dışlama yöntemini kullanırız. Kapsamlı bir değerlendirme sonrası hala kesin nedeni bulamadıysak ve ürolitiyazis, İYE, anatomik anormallikler, davranış bozuklukları ve neoplazi gibi bozukluklukları dışlayabildiysek eğer epizodların sayısına türüne, klinik belirtilerin şiddetine ve bakım verenin mali kaynak durumunu dikkate alıp  FIC tanısını koyabiliriz.

PEKİ BU “NEDENİ BİLİNMEYEN SİSTİT” NASIL ORTAYA ÇIKABİLİR?

 İdiyopatik sistite yatkınlaştırıcı bazı faktörler vardır. Aşırı kilolu olma, dışarıya erişimin kısıtlı olması, aktivite düzeyinin düşük olması, çok kedili evler ve sinirli bir yapıya sahip olma gibi faktörler yatkınlaştırıcı faktörlerdir. 

  Yine benzer başka bir açıdan da klinik bulguların,stres veya anksiyeteye sekonder üretral spazmların sonucu olabileceği düşünülmektedir. Bir ev kedisi stresli bir olayla karşı karşıya kaldığında katekolamin salınımı başta artar sonra alışma ile birlikte temel seviyeye döner. FİS’li bazı kedilerde de abartılı ve uzun süreli bir katekolamin tepkisine sahip olduğu görülmüştür. Bu salınım bazı organları da etkileyebilir.

 Pandora sendromu olarak da bilinen Feline İdiyopatik Sistit (FIC) durumunda stres tepkisi doğrudan mesaneyi etkiler. Stres hormonlarının mesane duvarını kaplayan koruyucu glikozaminoglikan (GAG) tabakasını inceltmesiyle idrarın asidik bileşenleri direkt mesanenin sinir uçlarına temas ederek şiddetli iltihaplanma ve ağrıya sebep verir. Ortada bakteri yoktur ama belirtiler tipik sistit ile aynıdır.Bu tabaka kondroitin sülfat ve sodyum hyaluronattan oluşur.

KEDİM İÇİN BEN NE YAPABİLİRİM?”

  Tedaviyi tıbbi müdahale ve çevresel düzenleme olarak ikiye ayırabiliriz.Peki kedimizi hastalık öncesinde ve sonrasında nasıl koruyabiliriz?

• Temiz su kapları ve taze su alımının arttırılması tekrarları önlemek için önemlidir
• Düzenli bir günlük program
• Kurallarda tutarlı olmak
• Rutin değişikliklerden yavaş değişiklikler
• Fazla kedili evlerde yeterli dinlenme yeri ve kum kabı
• Veteriner hekim kontrolünde diyet değişiklikleri ve su alımını arttırmak için konserve mama kullanımı
• Obezite FIC için bir risk faktörü olduğundan, kilo kontrolü için tedavi uzun vadeli bir hedef olarak önerilebilir.

Antibiyotik direncine dikkat! Tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonlarının antibiyotik dışı tedavisinde en sık incelenen yöntemler arasında kızılcık, probiyotikler, d- mannoz, metenamin hippurat, östrojenler, mesane içi glikozaminoglikanlar ve immünostimülanlar yer almaktadır.

Bu blog yazısı Vet. Hek. Mevlüt ŞEN tarafından doğrulanmıştır.

Kaynakça

• Kedilerde İdrar Yolu Enfeksiyonu Neden Olur Nasıl Önlenir? https://share.google/bJLzw9dkaeEw462DH Erişim Tarihi : 17.01.2026 17:06

• Nonantibiotic prevention and management of recurrent urinary tract infection | Nature Reviews Urology https://share.google/FwNzdrQoALvRUVkAi Erişim Tarihi:16.01.2026 21.32

• Tammy Hunter, DVM; Ernest Ward, DVM; Cystitis and Lower Urinary Tract Disease in Cats, VCA Animal Hospitals Website, https://vcahospitals.com/know-your-pet/cystitis-and-lower-urinary-tract-disease-in-cats, Erişim tarihi:22.12.25 22:00

• pharmax.com.tr/urun/pharmax-hyacyst-glikozaminoglikan-yenileme-uygulamasi-6-ml-x-10-adet https://share.google/i9Ua9IET90pO1NSK7 Erişim Tarihi:17.01.2026 13.00

• Prevalence, Risk Factors, Pathophysiology, Potential Biomarkers and Management of Feline Idiopathic Cystitis: An Update Review – PMC https://share.google/B4byJSfH4LwJVMyum Erişim Tarihi: 22.12.25  21:33

• Schaer, M., Gaschen, F., & Walton, S. (Ed.). Köpek ve Kedilerin Klinik Hekimliği (Çev. Ed. N. Altuğ). Ankara: Güneş Tıp Kitabevleri. (s. 484).

• 2025 iCatCare kedilerde alt idrar yolu hastalıklarının tanı ve yönetimi üzerine konsensus kılavuzları – Samantha Taylor, Søren Boysen, Tony Buffington, Serge Chalhoub, Pieter Defauw, Mikel M Delgado, Danièlle Gunn-Moore, Rachel Korman, 2025 https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/1098612X241309176 Erişim Tarihi :17.01.2026 16:01

Görsel Kaynakça

• pharmax.com.tr/urun/pharmax-hyacyst-glikozaminoglikan-yenileme-uygulamasi-6-ml-x-10-adet https://share.google/i9Ua9IET90pO1NSK7 Erişim Tarihi :17.01.2026 13.10

• 2025 iCatCare kedilerde alt idrar yolu hastalıklarının tanı ve yönetimi üzerine konsensus kılavuzları – Samantha Taylor, Søren Boysen, Tony Buffington, Serge Chalhoub, Pieter Defauw, Mikel M Delgado, Danièlle Gunn-Moore, Rachel Korman, 2025 https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/1098612X241309176 Erişim Tarihi :17.01.2026 16:01